مقدمه: بنزن، تولوئن، اتیل بنزن و زایلن (BTEX) از ترکیبات مهم خانواده آلاینده‌های آلی فرار هستند که استفاده گسترده‌ای در فرایندهای صنعتی دارند. این ترکیبات در گروه‌های مختلف مواد سرطانزا طبقه بندی شده و دارای سمیت عصبی هستند، بنابراین پایش و ارزیابی کیفیت هوای محیط‌های کاری جهت تعیین غلظت این آلاینده‌ها مسئله‌ای ضروری به نظر می‌رسد.

روش‌کار: به منظور اندازه‌گیری غلظت ترکیبات BTEX در هوای محیط کار سالن هیدرومتالورژی مجتمع مس سرچشمه، 6 ایستگاه نمونه برداری انتخاب گردید. با استفاده از روش شماره 1501 سازمان NIOSH، نمونه برداری و آنالیز ترکیبات BTEX صورت پذیرفت. نمونه برداری با استفاده از لوله‌های جاذب کربن فعال انجام و آنالیز ترکیبات با استفاده از گازکروماتوگرافی مجهز به آشکارساز یونش شعله‌ای انجام پذیرفت.

یافته‌ها: بیشترین غلظت اندازه‌گیری شده مربوط به ترکیب اتیل بنزن با غلظت 8/0 پی پی‌ام در ایستگاه نمونه برداری شماره 1 بود. غلظت بنزن در این واحد 05/0 پی پی‌ام گزارش گردید. بالاترین غلظت ترکیب تولوئن در ایستگاه نمونه برداری شماره 4 (15/0 پی پی‌ام) ثبت گردید. کمترین غلظت تولوئن در ایستگاه نمونه برداری شماره 6 نیز 02/0 پی پی‌ام گزارش گردید.

نتیجه‌گیری: ترکیبات BTEX موجود در هوای داخل محیط‌های کاری بر کیفیت هوای محیط کار مؤثر هستند. نتایج به دست آمده از اندازه‌گیری غلظت ترکیبات BTEX در ایستگاه‌های نمونه برداری حاکی از غلظت‌های پایین این ترکیبات در هوای داخل سالن هیدرومتالورژی مجتمع مس سرچشمه بود.