fa ارزیابی پیامد بهداشتی ناشی از حوادث شیمیایی در حمل‌ و نقل جاده‌ای: استفاده از رویکرد فازی ایمنی Safety مقاله پژوهشي Research Article <div class="rounded" dir="ltr" style="background: rgb(208, 229, 255); border: 1px solid rgb(61, 129, 232); padding: 5px 10px; text-align: right;"><span style="color:#e67e22;"><span style="font-family:Tahoma;"><strong><span style="position:relative;top:-1.0pt;letter-spacing:-.1pt;"><span style="font-size:10.0pt;">سابقه و هدف:</span></span></strong>&nbsp;</span></span><span style="color:#000000;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="font-size:10.0pt;">رایج‌ترین شـیوه حمل ‌و نقل مـواد خطرناک در بسیاری از کشورها از جمله ایـران، حمل‌ و نقل جاده‌ای است؛ از این ‌رو ارزیابی پیامدهای حوادث مواد شیمیایی در حمل و نقل جاده‌ای یک ضرورت محسوب می‌شود. در این راستا، مطالعه حاضر با هدف توسعه روشی برای ارزیابی پیامدهای ناشی از حوادث در حمل ‌و نقل جاده‌ای مواد شیمیایی انجام شد.</span><span style="letter-spacing:.15pt;"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></span></span><br> <span style="color:#e67e22;"><span style="font-family:Tahoma;"><strong><span style="position:relative;top:-1.0pt;"><span style="font-size:10.0pt;">مواد و روش‌‌ها:</span></span></strong>&nbsp;</span></span><span style="color:#000000;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="font-size:10.0pt;">در این مطالعه یک سیستم استنتاج فازی طراحی و پیاده‌سازی شد. این سیستم دارای سه پارامتر ورودی تحت عنوان &quot;غلظت مواد شیمیایی رهاشده&quot;، &quot;میزان آسیب‌پذیری جامعه در معرض&quot; و &quot;ویژگی سم‌شناسی ماده رهاشده&quot; می‌باشد. خروجی سیستم نیز بیانگر میزان ضریب شدت مواجهه بوده و این ضریب خود نشان‌دهنده شدت آسیب‌های واردشده غیرقابل‌جبران به افراد در مواجهه با مواد شیمیایی می‌باشد. شایان ذکر است که برای آزمون روش، یک مطالعه موردی با سناریوی آزادشدن گاز کلر انجام شد.</span><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></span><br> <span style="color:#e67e22;"><span style="font-family:Tahoma;"><strong><span style="position:relative;top:-1.0pt;letter-spacing:.15pt;"><span style="font-size:10.0pt;">یافته‌ها:</span></span></strong>&nbsp;</span></span><span style="color:#000000;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="font-size:10.0pt;">در اثر رهایش گاز کلر در منطقه مورد نظر، فواصل تحت تأثیر به دو ناحیه با خطر کم (تا فاصله 187 متر) و بدون خطر (بیشتر از فاصله 187 متر) تقسیم شدند. شایان ذکر است که شدیدترین مواجهات در گروه حساس جامعه (کودکان، سالخوردگان و افراد دارای مشکلات زمینه‌ای با ضریب شدت 92/0 و نوجوانان و میانسالان با ضریب شدت 767/0) مشاهده گردید.</span><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></span><br> <span style="color:#e67e22;"><span style="font-family:Tahoma;"><strong><span style="position:relative;top:-1.0pt;letter-spacing:.15pt;"><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه‌گیری:</span></span></strong></span></span><span style="color:#000000;"><span style="font-family:Tahoma;">&nbsp;<span style="font-size:10.0pt;">نتایج این مطالعه نشان دادند که برای طراحی و مکان‌یابی جاده‌هایی که قرار است حمل و نقل مواد شیمیایی خطرناک در آن‌ها صورت گیرد، انجام ارزیابی پیامدهای ناشی از حوادث شیمیایی یک ضرورت محسوب می‌شود.</span></span></span><span style="letter-spacing:.15pt;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></span></div> <div class="rounded" style="background:#d0e5ff;border:1px solid #3d81e8;padding:5px 10px;"><span style="color:#e67e22;"><strong>Background and Objective:</strong></span><span style="color:#000000;"> Road transportation is the most common way to ship hazardous materials (HazMat) in many countries, including Iran. Therefore, it seems necessary to assess the consequences of road HazMat accidents during transportation. The present study aimed to develop a method for the assessment of HazMat accidents during transportation.</span><br> <span style="color:#e67e22;"><strong>Materials and Methods:</strong> </span><span style="color:#000000;">In the current study, a fuzzy inference system (FIS) was developed for evaluating the risk of road HazMat transportation. The FIS consisted of three input variables, including &quot;the concentration of released HazMat&quot;, &quot;the vulnerability of the exposed population&quot;, and&quot; toxicological characteristics of HazMat&quot;. The output of the FIS was also indicative of exposure severity coefficient (ESC) which in turn suggests the irreversible effect of exposure to chemical substances. It is worthy to note that a case study was performed on the release of Cl to test the method.</span><br> <span style="color:#e67e22;"><strong>Results:</strong> </span><span style="color:#000000;">Base on the results of the study, the area around the release point was divided into two regions of low hazard area (with a diameter of 187 m) and a safe area (diameter more than 187). The highest ESCs were obtained for vulnerable groups (i.e., children, the elderly, and those with underlying diseases) with an ESC of 0.92 and teenagers and adolescents with an ESC of 0.767.</span><br> <span style="color:#e67e22;"><strong>Conclusion:</strong></span><span style="color:#000000;"> The results of the present study indicated that it is necessary to assess the consequences of chemical incidents in designing and locating roads where hazardous chemicals are to be transported.</span></div> <pre> </pre> حمل ‌و نقل جاده‌ای؛ ریسک بهداشتی؛ سیستم استنتاج فازی؛ مواد شیمیایی Chemicals, Health Risk, Fuzzy Inference System, Road Transportation 1 8 http://johe.umsha.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-588-1&slc_lang=fa&sid=1 Iraj Mohammadfam ایرج محمدفام iraj_f@yahoo.com 100319475328460013809 100319475328460013809 No Occupational Health and Safety Research Center, Department of Occupational Health and Safety, School of Public Health, Hamadan University of Medical Sciences, Hamadan, Iran گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای، مرکز تحقیقات بهداشت و ایمنی شغلی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران Omid Kalatpour امید کلات پور kalatpour@umsha.ac.ir 100319475328460013810 100319475328460013810 No Occupational Health and Safety Research Center, Department of Occupational Health and Safety, School of Public Health, Hamadan University of Medical Sciences, Hamadan, Iran گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای، مرکز تحقیقات بهداشت و ایمنی شغلی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران Kamran Gholamizadeh کامران غلامی زاده kamrangholamizade1373@gmail.com 100319475328460013811 100319475328460013811 Yes Occupational Health and Safety Research Center, Department of Occupational Health and Safety, School of Public Health, Hamadan University of Medical Sciences, Hamadan, Iran گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای، مرکز تحقیقات بهداشت و ایمنی شغلی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران